Niengot dope ende-ende tahun enam puluhan hatiha masa Sikola Rakyat didok songononima : Nitampul bulung si hupi ni parsaong bulung siala, ulang ho manyosal di pudi, nada pitua na soada. Ingot angka poda ni na tobang-tobang i, ulang ho sumolsol di pudian ni ari.Somalna muda giot kehe daganakta sikola tu inganan na dao sian hita, sanga marangkat giot mangaranto tu saborang ni laut, tapatupa do acara parpunguan ni koum sisotkot. Dilehen do daganak i mangan dohot ihan na marhadohoan. Dung sidung marsipanganon baru di pungka na mangkobari. Hampir ganop na ro hatiha i do pasahatkon poda dohot hata horas-horas tu na giot marangkat i jana mungkin minimal adong dua pokok hata poda di pardokkon.Parjolo : Burju ho amang marsikola, ulang paihut-ihut angka na kayo, ulang lupa martangiang dohot margareja, angkon botoon do lungun niba dohot orangtua.Paduahon : Muda dung berhasil ho amang, togu anggimon haduan sada-sada, jana ulang lupa ho di hami songon si Mardan. Angkon Jalahanmu do di si orangtuamu songon gontinami, malo martutur manat mardongan anso di ujung na dapotmu parsauliaan.
2. Hatoranganna.
Madung latu hita hatihaon tu ujung ni taon 2010, jana giot masuhanta rna santongkin nari taon na imbaru 2011. Bahat sajo do pangalamanta salotot na sataon on, bope job ni roha sanga hamaolon, tapi na pasti, marhite-hite panogunoguon dohot pangaramotion ni Tuhanta tadalani do na 365 ari i. Jana margogo hita laho manjagit taon na imbaru nadung di adopanta. Marhite nagiot mangujungi dohot mamungka hita muse di sada taon na imbaru, laing dipaingot Debata hita marhite hataNa anso jamot jana ulang lupa di tona ni Tuhan nadung paborhat hita sian bona ni taon lopus tu na giot mangujungi. Tona ni Tuhan maradopkon bangso Israel hatiha giot masuk tu tano Kanaan, dohot tu sude Parlagutan na giot mamasuki taon na imbaru mandok: Muda dung lalu hamu jana sonang rohamunu, angke marlipat ganda ma sinadongan munu, utang lupa bahaso sudena i hara ni pandonganion dohot pasu-pasu ni Tuhan do.Biasona, hasonangan dohot hamaolon, dua-dua na bisa do mengganggu haporsayaan. Contoh ni na terganggu hara ni hasonangan. Bahat do halak lupa di Tuhanna hara ni sinadonganna, nada jungada be di ingot laho marparsaoran dohot Tuhan harana merasa madung singkop. Dianggap rohania do sude sinadongan na i dapotna hum hara ni gogona dohot hapistaranna, jana i noma dianggap ia hangoluanna (Lukas 12: 15. Songon ni dok ni hata ni ende : Torop do angka dongan na laho sego hara ni sinadonganna, tung so ditanda be dosana i. Muda istilah saonnari on didok mabuk harta jadi lupa Tuhanna. Hasonangan dohot hadameon angkon ta sadari do na marharoroan sian Debata. Jadi muda lalu hatihana marhasonangan, angkon ditatap do tu pudi sian di de he haroro ni i. Didok par Mazmur di ponggol 121 : Mangaranap do matangku dompak dolok, sian dia doropangurupion tu au? Di alusi ia muse mandok, sian Tuhan do haroro ni pangurnpion di au.
Contoh na terganggu haporsayaan hara ni hamaolon. Adong do deba jolma i mamungka ngot manyogot, hosania pe mardongan problem. Nada jungada tigor pikirannia malah laing sapa-sapa rohana mandok, biasi ma angkon na mardangol sajo au? Jadi tutu ma da antong ro udut ni ende i muse: Torop do angka dongan na laho sego hara ni holso-holsona, tung na mandaon do roha na i. On ma na pinaingot ni Tuhan di bangsoNia i, anso ulang adong na manyombong muda dung dapot Israel kemakmuran di tano (Kanaan nagok susu dohot madu na gabe gambaran ni hasonangan.) Patut ma angkon ingot bangso Israel termasuk Parlagutan ni Tuhan menyadari pandonganion ni Debata salolot na mardalan halahi opat puluh taon. Panyarihonon ni Tuhan madung dipatidahon marhite panghaholongiNia di halak Israel, harana nada mungkin tarbaen halahi mamolus parhorsihan i na gok parmaraan, ulok dohot angka sorigala. Nada mungkin dapot halahi sipanganon dohot siinumon di parhorsihan i muda harani hagogoon ni halahi, tapi di parade Tuhan do saluhut na nihaporluhon ni hatahi. Muda di paingot-ingot songon dia halahi na mardalan i, didok nada Jungada mumut pakean, jana nada jungada magurbak pat ni halahi salolot na mardalan i ( Pangarataion 8:4).
Muda dung lalu hamu, jana martamba angka pahan-pahanmunu, artina gabe ma na niula ni halahi, jana sinur dohot angka napinahanna, nada tola marginjang ni roha sanga manyombong. Memang sifat ni hajolmaon do muda tar di atas angin istilahna, ro ma na nidok hata sannari onAIDS. A. Angkuh, manganggap menek angka dongan na asing sanga dianggap di toru ni akal niba sude.I. Iri, selalu cemburu mangaligi halobian ni angka dongan, giot nia angkon ia ma na umpistar jana si parsapaan. D. Dengki, inda por roha nia muda maruntung halak, angkon ia ma nian parsalian dohot panyungkunan. S. Sombong menghargai diri secara berlebihan, merasa na tumobang, na patut sipajotoon dohot na asing. Nada diparhagiot Debata parrohaon na songononan, jana muda Tuhan Jesus didokkon la do di Matius 23 : 12 Sanga ise na pagincatkon dirina angkon dipatutoru, tapi halak na patutoru dirina di patugincat ma ia muse. Sanga ise na manyombong angkon jadi marugi, hope di adopan ni Tuhan sanga pe di jolo ni jolma, harana dihagigihon Tuhan ma ia. Jana donganna jolma pe mandao ma sian ia. Muda pe adong di hita sanga martamba artonta, ulang ma lohot di si rohanta, angke parsatongkinan sajo do i jana nada tarbaen hita i dalan manjagit hangoluan (Mazmur 62 : l0.b)
3.Aplikasina.
- Madung ginjang an nadung tabolusjana lalu hita sannari tu ujung ni taon laho mandapotkon bona ni taon. Muda tapareso mula ni pardalananta, sepintas dohononta do mulus sude pardalananta, manjadi dohot na takarejohon. Tapi di bagasan ni i angkon okuon ni rohanta ma hara ni asi dohot holong ni roha ni Tuhan do na pataru hita umbahen na tulus sudena i.
- Denggan ma tapareso aha nadung takarejohon, muda tarasohon nada hombar tu hagiot ni Tuhanta ulang be nidatdatan i dung masuk tu taon na imbaru. Angkon ta parayakma haimbaruon, anso songon na ni dok ni parmazmur i, ligi jana dai sandiri ma hadengganan ni Tuhan, martua ma sanga ise na maronding tu Sia (Mazmur 34: 8)
Syalom !!! Selamat Ari Natal ma di hita sudeMadung tapestahon ari hasosorang ni Jesus na parjolo nantuari. Sadarion na paduahon. Sude do hita marjop roha angke madung sorang Sipalua i.Ise do Jesus na sorang di panggagatan i ?Tu sisean disapai Jesus do :"Tapi mangihutkon pandapotmunu sandiri, ise do Au?” Mateus 16 : 15.Who is Jesus?Si Mateus mandok, ia Jesus ima anak ni si Daud, Mesias – Tuhan. Ia pompar ni si Abraham – ompu na porsaya i. Na gabe pasu-pasu tu sude jolma (Mateus 1 : 1 bd. Pamungkaan 12 : 3). Goar Nia : Jesus harana giot paluaonNia ma bangsoNa sian angka dosa ni halahi be." (Mateus 1 : 21) Jana digoari ma Dakdanak i Immanuel." (Di hata Ibrani, Immanuel astuanna "Debata do rap dohot hita". Ay.23).Si Paulus mandokAngkon marsinggang ma dibagasan goar Jesus, sandok na di banua ginjang, na di tano on dohot na di toru ni tano on. Angkon torang ma okuon ni halahi paboa Jesus Kristus do Tuhan; jadi nipasangap ma Debata Ama i muda songon i.(bd. Filipi 2 : 10-11). Antong Tuhan na markuaso do Ia. Sitompa langit dohot tanoon. (bd. Kol.1 : 16).Tapi di Pesta Hasosorang ni Jesus paduahon on giot liginonta bahaso nada holan na parohon dame, jop ni roha muda tapestahon Natal. Bisa do hape masa hamaolon, arsak ni roha di tingki Natal pe.Jana marhite i ma giot pamanatonta di tingki masa na hancit, di tingki masa arsak ni roha taida pandonganion dohot pangaramotion ni Debata di hita angka na porsaya di Sia.
1.Nada dipadiar Debata gogo dohot huaso ni portibion laho mansegosego rencana ni Debata laho paluahon jolma sian hamatean.Marhite bisuk dohot akal ni si Herodes na giot mamunu Sipaluai, nada tulus angke dipaingot Debata do parhapistaran i ulang mulak sian jolo ni si Herodes. Tu si Josep pe ro do suru-suruan laho paingotkon ia anso dioban ia mangungsi si Maria dohot Jesus tu Mesir.Dao do tutu pardalananna i. Hira-hira 200 mil sanga 320 Km ma daona. Bisa 8-11 ari pardalanan muda mardalan pat. Mardomu muse holan halongonan (Padang gurun) do sidalanan. Tapi bope hamaolon, hir hodok, bahat bahaya, laing tulus do tutu hata ni Tuhan na mandok "Sian tano Mesir do Hupio anakKi." (ay. 15).
Ungkapan on, ”Sian tano Mesir do Hupio anakKi.", tangkas do on di halak Jahudi. Angke manigor diingot halahi do antong haruruar ni halahi sian tano parhatobanon, sian tano nagok ilu, tangis, rodi (kerja paksa), penindasan dohot angka na asing di tano Mesir. Ganup ari Paskah, dipaingot do halahi di ngolu na paet tingki di Mesir. Jana tingkion madung dipalua Debata halahi sian na paet i.
Hape Jesus na baru sorang i angkon boanon muse tu Mesir. Biasi ?So sundat maol ni dalan jana gok ni angka parmaraan di dalan, isarana perampok, milas ni ari muda arian, ngali ni ari muda borngin, badai pasir, maol ni aek dohot angka na asing. Parjolo hara inda lalu kuaso ni si Herodes tu Mesir. Na paduahon, hara denggan do inganan i gabe inganan parlinggoman. Contona maso ni si Josef (Yusuf) dohot Raja Yerobeam. Tapi na umpenting sasintongna, bahaso Jesus ma na tuk laho pagokkon (menggenapi) nubuatan ni angka panurirang. Si Musa do maroban bangso Israel malua sian laut, dohot tano na mahiang parhorsihan Mesir. Tapi unsanggam do haluaan na ni patulus ni Jesus, di na ro Ia sian Mesir. Nada holan laut, darat, udara, tapi lalu tu na manaluhon dosa, hamatean dohot api naroko dibaen Jesus.
Jana dibarita Natal on taida ma bahaso hamaolon, hasusaan, ancaman pamunuon, huaso na gok dongki nada mampu laho manaluhon huaso ni haluaan na nipatupa ni Jesus. Di ramoti Debata do halahi (si Josef, Maria dohot Jesus) di tano parhorsihan songon bangsona Israel. Di ramoti do halahi di tano na imbaru (Mesir) mulak muse tu Nazaret.
Dipabalik Debata do niat, rencana jahat gabe pasu-pasu. Angke tutu do, giot bunuon ni si Herodes Jesus, bahkan madung dibunu ibana angka dakdanak na marumur 2 taon tu toru di Betlehem, tapi gabe patulus aha nadung di surirangkon panurirang do tahi na jat i. Angke dipio Debata ma Jesus anak haholonganNa i laho paluahon sudena jolma na ni parhatoban ni dosa, hajahatan dohot sian gomgoman ni sibolis.
Antong ulang tulak apo-apo songon si Rachel namanulak apo-apo tingki tangis. Ra ma hita diapoi, anso muba arsak gabe jop ni roha. Ra ma hita didongani angke Immanuel – Debata rap dohot hita do Natal, jadi bo masa angka hamaolon taingot tarpauba Debata do tahi jahat gabe tahi na denggan
Si Paulus mandok : di Roma8 : 28 Taboto do, Debata do na mangatur sasudena, anso gabe manjalak tu dengganna di angka halak na mangkaholongi Ia *DEBATA DO NA MANGATUR SASUDENA, ANSO GABE MANJALAK TU DENGGANNA DI ANGKA HALAK NA MANGKAHOLONGI IA: Dipiga-piga-piga naskah narobi didok: Sasudena do parohon hadengganan di halahi na mangkaholongi Debata.* jana na nipiohonNia hombar tu sangkapNia. Today we learn another answer.
2.Bisa do maroban hasosogo ni piga-piga halak muda dipestahon NatalSasintongna maroban jop ni roha, dame dohot hasonangan do barita dohot Hasosorang ni Jesus. Tapi nada anggo tu halak na holan mamikiri dirina sandiri. Tu si Josep, Maria, Parmahan dohot tu halak Majus (parilmu bintang sian Habinsaran), dohot tu sude jolma na porsaya, tangkas maroban jop ni roha dohot haluaan. Sabalikna tu si Herodes, dohot naso ra porsaya, justru maroban ’kegoncangan’, sogo ni roha na mambaen tindakan-tindakan kekerasan, kesadisan, dohot pelanggaran HAM (hak azasi manusia). Ankgke marhite barita na ni begenia sian angka Parhapistaran, dohot halumbaan na ni paboa ni Panurirang Mika, na ni patorang ni angka Siboto Surat, tutu do bahaso di Betlehem do sorang Jesus, Raja jana Sipalua i, na gabe Pamimpin di hajolmaon, mambaen gilap, muruk jana marroha sibolis ma si Herodes. Dirimpu ia do ’saingan’ Jesus, na giot mangkutur harajaonna. Bope barita jop ni roha do nian, hape gabe barita ancaman na ’membahayakan kedudukanna’ ma barita i. Mardomu muse, sifat, karakter ni si Herodes na manguas di mudar (haus darah)- angke dadaborunia sandiri (Marianne dohot nantulangna si Alexandra), songon i dohot dakdanakna si Alexander dohot si Aristobulus dibunu ia hara mabiar ia gabe saingan, gabe mura sajo dihilala ia mamarentahon angka soridaduna laho mamunu sude angka dakdanak na marumur 2 taon tu toru di huta Betlehem. Nada tola begeonnia adong sorang dakdanak na gabe raja muse. Pasti muruk jana gilap pangkilaanna. Sasintongna inda masuk akal nian aha na binaenna i, angke madung marumur ia (Herodes) 70 taon, Jesus na sorang i, baru dope 2 taon, tapi inda parduli ia disi.Pamate, i ma dibagasan rohana.Marhite on taida bahaso si Herodes sada simbol sanga pe contoh kongkrit tu halak na so ra manjagit barita na denggan i jana na so ra porsaya tu Jesus. Roha ni halahi torus mangalo jana torus manulak Sipaluai. Harani i inda pola sapa-sapa rohanta muda torus halahi mambaen angka hajahatan, dosa dohot na so ture. Panggora ni taroktok ni halahi pe madung gale, golap bahkan bisa mate. Marhite i, sonang jana moga do roha ni halahi muda dibaen halahi pe angka hajahatan, isarana mambunu, manangko,marhata rorang dohot angka na asing i. Tutu maroban tangis, ilu-ilu doi tu donganna jolma, tapi nada dipardulihon be halahi disi. Na sangat menarik bope tutu maroban tangis dohot ilu-ilu na masaon, laing patuluskon aha na dung didok ni Panurirang Jeremia na songon on: "Tarbege ma sora di kota Rama i ma sora ni andung dohot na tangis hara ni parkancitan. Ditangisi si Rahel do angka dakdanaknia; nada ra ia niapoan angke ma mate sude dakdanaknia." (ay. 27-28)
Marhite i, angkon mur jamot do hita di tingkion, anso ulang nian gale, golap apalagui mate taroktokta, mura ma hita mangkilala hangaluton ni angka donganta na humaliangta. Muda marpesta Natal hita, ualng holan sonang dohot tabona di hita sajo, tapi ra ma hita manaili, mangkilala aha na masa di humaliangta.
Ganop taon do sude halak Kristen dipasunggul domu tu sada peristiwa naluar biasa di kenyataan sejarah domu tu Hasosorang ni Yesus, jana digoari mai Natal, marragam rupo do cara nanipatupa ni jolma laho marningot peristiwai gabe umumna digoari ma Perayaan Natal.Harani bahat ni namangarayahon Natal mulai sian awal Desember madung dipungka nasebagian namerayahon Nata
Jana muda disapai ? biasi songon i sigopna? Alusna: Disi noma adong waktu na tepat, bahat dope Natal siihuthonon ima : Natal Kantor,Punguan marga,Lingkungan,Parhutaon,Natal di Gareja dohot Natal Oikumene.Di sada sisi jop jana moga do roha mambege semangat dohot bahat ni Natal na dipatupa dihatiha naparpudion,tapi di pihak na asing tontu porlu do sapaan? Aha do impola ni Natal i dibagasan ngolu ni jolma marsasahalak?Aha do siputihon nagabe parbatu ni Natal i dibagasan ngolunta dohot dongan dibagasan parngoluon siganup ari?Porlu do ra parrohahononkon dohot renungkonon sapa sapa nadiginjang i anso ulang magopo impola dohot pati ni Natal i dibagasan ngolu ni hita jolma.
Hatorangan.
Hamogaon dohot jop ni roha do tutu peristiwa Natal i dibagasan ngolu ni jolma, harana Debata dibagasan hasangapan dohotholongNa madung manongos AnakNa ima Yesus laho mandodo doho
Mangabarahon jolma anso marhamonangan jana malua sian huaso ni Dosa.Songon dia do Debata laho palaluhon rencanaNai?
Dipatorang do di ayat 1-3, di hatiha Kaisar Agustus na gabe penguasa tunggal dihatiha i.Muda didok penguasa tunggal bolas dohonon hakuasoonna nada tarbatas bahkan ibana ma raja sombaon natarida dohot sude jolma nadirajaanna angkon patuh tu ibana.Termasuk ma pengumuman sensus dihatiha Kaisar Agustus gabe sada parenta tu sude penduduk angkon mandaftar ulang tanpa terkecuali.Nada persoalan sadia dao,sadia bahat diporluhon biaya, tapi sude rayat nadirajaanna angkon mulak tu bona pasogitna be.Nada adong nabisa manggagai, nada adong nabisa mangalusi,sude angkon patuh.Inda terkecuali Yusuf dohot tunanganna si maria angkon kehe ma sian
Nazaret tu Betlehem hira-hira 170 Km jana angkon mardalan ma halahi hira-hira 4 tu 5 ari lolotna,bisa do tarbayangkon hita songon dia halahi laho mandalani pardalanan na gok ancaman,kesakitan dohot halojaon dohot kondisi na sangat memprihatinkan si Maria sedang hamil tua.Sada pangalaho na so somal dohot na so patut domu tu keadaan ni sada dadaboru na denggan pamatangna.Haru songon ipe laing ditustus halahido laho mandalani sidalananna harana,sada nagabe sitiopan di halahi naduaMikha 5:1 ima Tahi dohot Rencana nadung ditotophon Debata nada bolas sundat.Aha nabisa idaonta disi,ima: Pangoloion dohot secara tidak langsung,solidaritas ni Yesus mulai sian bortian dope, madung ditaon Ibana hangaluton,tersingkir jana gabe pengungsi sian sada inganan tu inganan na sada,laho patuluskon hagiot ni Debata laho mangkopkop jolma.
Damang Dainang Nadihahaholongan ni Yesus.
Pangalaho on sekaligus patorangkon bahaso Yesus sorang di sada fakta sejarah naso bisa dibantah sanga na ise pe. Harani i Peristiwa Natal angkon dimaknai songon sada peristiwa sejarah dibagasan ngolu ni jolma.Sekaligus gabe sorminan dibagasan ngou ni jolma dihatiha on, dibagasan namangadopi berbagai-bagai peristiwa kesulitan hidup.Dipungka Ibana do pardalananNa dibagasan tahi dohot Rencana ni Debata, harani ni ima inda adong ungut-ungut, inda adong penyesalan dohot sikap menyalahkan keadaan.Pangalaho on sekaligus mangarahon anso, hita pe inda tola lari sian kenyataan ni ngoluna, tapi marema ta jagit ngolunta i jana taparjuangkon dohot sada keyakinan marayakkon ngolu na dumenggan di hatihana.Nada bisa dipungkiri, bisa do taadopi ragam-ragam ni angka peristiwa namambaen hita gale jana mariale hara ni angka panyosak ni ngolu si ganop ari sapanjang taon on, tapi porlu ingotonta nada naditadingkon Debata hita,tapi diparrohahon jana pargogoion ni Debata do hita laho mangadopi i asal ma marpos ni roha jana marpangunsadean hita tu Ibana.
Sada pangalaho naso masuk di akal, dung lalu tu Betlehem tu tujuan ni pardalanan nada salose dope perjuangan.Sian sada inganan tu inganan naasing laho manjalahi inganan sangombas maradian,di kenyataan ditulak sian sada inganan tu inganan na asing tanpa belas kasihan, gabe tarpaksa ma rundung -undung di Bara ni Pahan-pahanan.Pangalaho on pataridahon songon dia Yesus mulai sian bortian madung gabe pengungsi,disingkirkon tanpa pembelaan sian pihak nise pe.Sorang ma ibana di bara ni pahan-pahanan ( ayat 6-7) Sada bentuk solidaritas seorang bayi tu portibion.
Parlagutan Nadiparhamaol ni Debata.
Hasosorang ni Yesus ima sada kenyataan domu tu rencana ni Debata di tonga tonga ni portibion. Debata madung gabe jolma ( Yoh.1:14) anso diastui jolma songon dia Debata mangkaholongi portibion dohot mangastui dalan ni Debata laho manjagit haluaonna.Haluaon nadiparade ni Debata tarida jana kenyataan doi di bagasan pardalanan ni ngolu ni jolma i sandiri.Harani i ma diigil Debata do anso ngolunt pe pataridahon i dibagasan ngolunta maradophon dongan na asing.
Kaisar Agustus,Kirenius dipake Debata laho patuluskon hagiotna.Nada tarantahi, nada tarolati.Harupe so ditanda jana dihaporsayai halahi Debata bisa do halahi gabe saluran dohot dalan ni Debata laho palaluhon rencanaNa.Yusuf sebagai pemuda yang tulus dan Maria sada dadaboru na tulus dipake Debata laho patuluskon hagiotNa.Debata najolo nadung pataridahon kuaso dohot holongNa laho paluahon jolma, markuaso do tongtong saonnari,sogot dohot tu hatiha namangihut laho papatorhon holongna dibagasan ngolu ni Jolma.Muda dipakeDebata do Kaisar Agustus dohot si Kirenius laho laho palaluhon holongna tu portibion najolo, tontu bisa do pakeon ni Debata hita laho pataridahon holongna tu portibion di hatiha saonnari.Tontu nada sorang be Yesus secara fisik, tapi secara rohani, marhite-hite nadung ta auhon hasosorangNai dibagasan ngolunta,tontu angkon hataridaan ma i disude ngolu dohot pambaenan ta.
Hahonaanna.
Parlagutan ni Tuhan ta.
Mangolu do hita di zaman na serba lengkap,zaman na maju dohot portibion namanawarkon rupa-rupa ni hasonangan portibi bisa do mambaen buni dihita impola ni Natal i sandiri.Na umporlu nada soal piga noli dohot sadia bahat Natal natadohoti , tapi songon dia do hita mangisidohot memaknai Natal i secara nyata .Portibi napataridahon persaingan,egoisme,ketidak adilan dohot ragam-ragam ni pangalaho naso parduli tu pihak na asing , bisa do tarseret hita tu pangalaho i muda sebatas seremonial do Natal natapestahon iBisa do hita holip sian Makna Solidaritas ni ni Yesus dibagasan ngolunta.Porlu ingoton ta bahaso hasosorang ni Yesus ima laho paluahon ngolu ni jolma,artina Hajolmaon do naumporlu disi.Muda pe dirayahon Natal namerayahon hamonangan ni jolma doi sekaligus mangajak hita anso solider tu dongan jolma angke ido nadipataridahon Debata marhite-hite hasosorang ni Yesus.Debata madung manjagit dohot mambaen hita gabe jolma nasatutuna, tontu suang songon i do dihalungunkon Debata dibagasan ngolu ni hita di hatiha on, anso mambaen dohot manjagit dongan ta jolma na asing hombar tu haadonganna.Holong nadung dipataridahon Debata dibagasan Yesus, mangonjar hita tu sada pemahaman dohot Praktek ni ngolu laho mangkaholongi dongan jolma secara tulus. Tarayahon pe Natal di hatiha on, sekaligus doi manyosoi hita anso hita pe mampu pataridahon solidaritas di bagasan ngolunta. Ima nagabe impola ni Natal di bagasan ngolunta.
Muda tapardiatehon surat parjolo na sian si Yohannes on, takkas di si tarida hita piga – piga sifat ni parngoluon ni jolma na adong di portibion na saling bertolak belakang, terutama ma i : natorang dohot na golap ( 1 : 5 – 2 : 29 ), dakdaanak ni Debatadohotdakdanak ni sibolis ( 3 : 1 – 24 ), na tigor dohot na sala ( 4 : 1 – 6 ) d.n.a, laho mangalehen panorangion dohot soso – soso na sintong taringot tu haporsayaan ni halak Kristen na adong di Asia Kecil dihatiha i taringot Yesus Kristus anso ulang bisa dipengaruhi angka guru palsu na mangalehen podahaliluon tu haporsayaan ni halahi. Jana sekaligus ma i laho mangarahon angka naporsaya i anso torus nian mangolu songon dia na dihagioti ni Kristus.
Di aroproha ni si Johannes do anso tangkas hadirion ni halak Kristen / tampil beda martimbangkon angka halak na so porsaya tu Tuhan Jesus. Ulang ganggu rohanta di namanghaporsayai Jesus. Hatotuan na sintong do i, nada hasil kompromi sanga haporluan sangombas tapi madung adong sian mulana (εν αρκηε εν ηο λογοσ/ en arkhe en ho logos ). Dimulana madung adong Hata i, jala Debata do hatai ( Joh. 1 : 1 ). Ibana do hata i, jana sada do Ibana dohot Ama i sian mulana. Songon labana sada dohot Ama i, songon i muse do hita angka na porsaya gabe sada dohot Ibana jana Ibana dibagasan hita on ma na jotjot digoaran “ut omnes unum sint”. Anggo dung sada hita dohot Ibana, Ibana di bagasan hita ingkon tarida ma parbatuna di hita.
Yohannes patangkaskon bahaso sude persoalan dibagasan ngolu ni jolma bisa dipadenggan dohot “holong” na sian Debata ( agave ). Jana mangkaholongi do tujuan utama ni etika Kristen na sasintongna angke ido na dikarejonon ni Jesus maradopkon hita. Hara ni i, anggo laing mangkaporluhon kepentingan sendiri dope jolma, tujun pengorbanan ni Jesus pe gabe gagal di dibagasan dirina. Hara ni i, aha pe na tarjadi dibagasan ngolu ni jolma, “holong” do gabe senjata na gumogo laho mangadopisa. Didok si Martin Luther dibagasan bahasa latin “omnia vincit amor” artina “segala sesuatu dapat diselesaikan oleh kasih”. Kasih yang sungguh – sungguh akan mampu menyelesaikan perkara apapun dalam kehidupan manusia. Ido na dipatupa Debata tu hita dibagasan AnakNa i. Marhite turpuk on adong piga – piga hal na tarida hita :
1.Sian Debata do ro holong i, jana adong hubungan na hot dohot Debata. Muda marsiajar hita manghakolongi, disido hita marsiajar mananda huhut mamboan dirinta tu Debata.
2.Marhite holong i do tatanda Debata dibagasan Tondi, haru pe so tarida hita Ia, tapi bisa do tapangkilalahon Ibana markarejo dibagasan hita, muda ias rohanta mangkarejohonsa.
3.Holong Nia i tangkas dibagasan AnakNa na paluahon jolma, hara ni i diharapkon do alus sian jolma i marhite na mangkaholongi angka dongan jolma, songon Jesus mangkaholongi ibana. Harana holong tu Debata dohot holong tu dongan jolma inda tarsirang i dibagasan ngolunta.
Hari ni i, holong i do gabe patorangkon taringot tu sude parkarejoan ni Debata muali sian panompaon, pemeliharaan, haluaon dohot hangoluan na salolotni lolotna. Anggo songoni angkon holong i muse do na mangolu dibagasan hadirion ni jolma naporsaya i anso bisa di pataridahon ia na mangolu do Debata dibagasan diriNa.
Hara ni i asing do holong na ditaringoti ni Turpuk on sian holong na tinanda ni bahat jolma di portibi on. Ia holong na somal jana na umum ditanda jolma na di portibion “naluri” do sifatna. Muda adong di hita holong parmudaron ( kekeluargaan ), songon holong ni ama tu anakkonna, haha tu anggi dohot iboto, ima na ginoaranna holong “storge”, naluri do sifat ni i. Songon i muse holong paralealeon sanga pardonganan, ima na ginoaranna holong “philia”, suang songon i muse holong asmara, na ginoaranna holong “eros”, i pe naluri do sifat ni i. Holong na marpambuat do i jana na mangaithon tu diri, holong na sentimental.
Holong na ginoarnanna di Jamita on, holong na sian ginjang do, holong na mauliutus na sian Debata, holong “agape”. Holong na dinarentahon ni Debata do holong on. Muda parenta ni Debata do i, angkon siradotan do holong on. Jala ido umbaen didok Debatamarhite – hite si Musatu bangsona i : Ingkon haholonganmu do Tuhan Debatam sian nasa rohamu dohot sian nasa ateatemu dohot sian nasa gogomu ( Ul. 5 ;: 6 ). Ingkon haholonganmu do donganmu jolma songon dirimu sandiri ( Im. 19 : 18 ). Ido pangarimpunan ni tona na nidok ni Tuhan Jesus di Mat. 22 : 27 – 40, jana i do tona na imbaru na nilehen ni Tuhan Jesus tu angka siseanna, mandok : angkon masihaholongan hamu sama hamu songon holong ni rohangku di hamu ( Joh. 13 : 34 – 35 ).
Harani i, angkon siparayakon do holong agape on, inda cukup holan taringotan, diskusihonon, podahonon sanga jamitahonon. Angkon sikarejohonon do haru pe mungkin maralo tu rohanta, parenta do i.
Ido umbaen didok Tuhan Jesus di JamitaNa na di dolok i : Dibege hamu do hata na mandok : holong ma rohamu di donganmu, hosom ma ia di musumu ! Tapi Ahu do mandok tu hamu : holong ma rohamu di musumunu… ( Mat. 5 : 43 – 4 ). Taboto jana tahaporsayai do holong ni roha ni Debata maradopkon hita. Holong ni roha do Debata. Sanga ise na sai torus mangkaholongi halak na asing, na maringanan do ia di bagasan Debata jana Debata di bagasan ia.
Tapi mangaligikenyataan di pardalanan ni ngolu, bahat do nian jolma mangendehon dohot mambege jamita taringot tu holong, tapi jot-jotan do i homin sekedar “pandohan manis di bibir”. Bruri Pesolima mangendehon “memang lidah tak bertulang, tak terbatas kata – kata…lain di bibir lain di hati”. Tutu pandohan on jotjot di “obral” inda mar-arga, harana inda adong pengorbanan songon na dipatupa ni Jesus di bagasan ( bnd I Kor 13 : 1 – 13, Gal. 5 : 22 – 23 ), kenyatanna dituntut sian angka naporsaya i.
Sorminan :
Adong do dua keluarga Kristen di sada huta na mamaliaro hambeng. Disada hatiha kehe do angka hambeng di nadua keluarga i tu kobun lasiak na dijonokkon ni huta ni halahi, sai dijampali ma lasiak na halomahan na i giot marbunga. Dung di ida hombar balok na i madung habis lasiakna hona jampal, anggo hambeng nia di ayak ia anso masuk tu barana tapi hambeng ni dongan na i ditangkup ibana do jana diaduhon tu polisi, didok angkongararon ni nampuna hambeng i lasiak na hona jampal i songon syarat ni pardameanna.
Nada piga ari nari pasuo ma halahi nadua di kobun lasiak, angke rap manyuan lasiak do halahi na martetangga i, harana hatiha i songon na manaek do arga ni lasiak. Muruk –muruk ma na mangido pardamean i tu tetanggana ninna ma : muda dapot au sanoli nari hambeng mi manjampal kobun lasiakkon, angkon aduhononku dope ho tu polisi, jana hupangido pardameanna sampulu hali lompit, harana adong do parebanku polisi, angkon hudokkon tu sia anso dipaksa ia ho manggararrna “ ninna mardongan muruk situtu.
Dungi dialusi tetangga na i ma : “au pe da, jungada do tardapot au hambeng mi manjampal lasiakkon, pola do habis tolu lupak inda marbulung be, ligima indi ondope mangulahi giot martunas muse. Tapi nada hupaboa kaboratanki tu ho, nada huaduhon ho tu polisi, nada hupangido dando ( ganti rugi ) pardamean sian ho songon na binaen mi tu au. Hu ayak do hambeng mi sian kobunkon, hupabara tu bara na dipudi ni bagasmi, inda di boto ho jana inda di ida ho i. Jana muda ro pe hambeng mi sanoli nari tu kobunkon, laing baenonku do songon na hubaen na parjolo i, denggan do ayahonku jana hupabara songon na somal tu bara na dipudi no bagasmi. Nada pola mangadu au tu polisi dohot mangido donda songon na dibaen mi tui au. Ninna muse mardongan hata na lambok.
Dibege angka dongan sahutana do halahi na marsialusan di kobun lasiak i, ujungna gabe dipasala do managiodo dando pardamenan i tu dongan na, didok dongan sahutana ma tu amananta i na burju i “ sugari sude halak Karisten na dihutanta on bisa songon na dibaen mi, pasti do mardame sonang hita sasude”, dialusi ibana ma ninna : “imada, na hu engot rupani inda jungada Tuhan Jesus mangido dando sian au haru songoni pe bahat ni hasalaanku,anggo he apala saotik sian pambaenanNa i tu au, hu baen muse tu angka donganku, angke holong ni Jesus tu au angkon patuduonku do muse marhite holongku tu angka donganku” ninna amanta i dibagasan toruk ni rohana.